Beta-HCG

Badanie nieprzydatne w diagnostyce onkologicznej. Ludzka gonadotropina kosmówkowa, HCG, hCG (ang. human chorionic gonadotropin), określana niekiedy jako całkowita beta HCG, jest hormonem glikoproteinowym fizjologicznie obecnym we krwi i w moczu jednie w okresie ciąży. Wydzielana jest wtedy przez trofoblast i łożysko. Niewykrywalne rutynowymi metodami stężenia HCG produkowane są u obu płci przez przysadkę mózgową, wątrobę i jelito grube. Patologiczna HCG produkowana jest przez nowotwory trofoblastyczne oraz niektóre nowotwory wywodzące się z innych tkanek. W procesie nowotworowym HCG odkrywa rolę w transformacji komórek, angiogenezie, przerzutowaniu i ucieczce przed odpowiedzią immunologiczną. Charakterystyczne dla HCG właściwości biologiczne posiada forma dimeryczna złożona z podjednostek: alfa i beta. Podjednostka beta jest charakterystyczna dla HCG, alfa jest wspólna z innymi hormonami glikoproteinowymi przysadki: LH, FSH i TSH. Stężenie HCG, obejmujące formę dimeryczną oraz wolną podjednostkę beta, jest markerem wykorzystywanym w: diagnozowaniu i monitorowaniu chorób trofoblastu (zaśniad groniasty, zaśniad inwazyjny, rak kosmówki, nabłoniak kosmówkowy złośliwy); różnicowaniu łagodnych (zaśniad groniasty, zaśniad inwazyjny) i złośliwych nowotworów trofoblastu (rak kosmówki, nabłoniak kosmówkowy złośliwy); diagnostyce i monitorowania wznowy nowotworów wytwarzających HCG – germinalnych nowotworów jąder i niektórych nowotworów nietrofoblastycznych. Pomiary stężenia beta-HCG jako markera nowotworowego wymagają specjalnie czułych testów dopuszczonych przez producenta do diagnostyki onkologicznej. W ciąży główną postacią HCG w surowicy jest postać dimeryczna. Dynamika zmian HCG w krwi ciężarnej jest wskaźnikiem przebiegu ciąży i dobrostanu płodu. Ciąży pozamacicznej towarzyszy słabszy i przesunięty w czasie wzrost stężenia HCG, a poronieniu gwałtowny spadek stężenia. Na początku pierwszego trymestru objawy poronienia są poprzedzane spowolnieniem przyrostów. Nieprawidłowe stężenia HCG we krwi ciężarnej wiążą się z aberracjami chromosomowymi płodu, co wykorzystano w biochemicznych, przesiewowych, badaniach prenatalnych szacujących ryzyko obciążenia płodu wadami chromosomowymi. Oceniane jest ryzyko trisomii 21,18 i 13 oraz wad morfologicznych centralnego układu nerwowego płodu. Proporcje pomiędzy formami HCG są zmienne i zależą od stanu fizjologicznego (np. etapu ciąży) lub patologicznego (np. choroby trofoblastu, obciążenie płodu wadami genetycznymi). W przypadku seryjnych pomiarów, np. w czasie ciąży, oznaczenia należy wykonywać w tym samym laboratorium, tą samą metodą.